Fındık Çifçisine “Obur” Uyarısı…

Fındık Çifçisine “Obur” Uyarısı…

Siz Şapka Soruyorsunuz/El Beni Vuriyudu…

Siz Şapka Soruyorsunuz/El Beni Vuriyudu…

Bunlar Toki Hükümeti…

Bunlar Toki Hükümeti…

Örtü Altı Seracılık Kazandırıyor…

Örtü Altı Seracılık Kazandırıyor…

41 Kere Maşallah!…

41 Kere Maşallah!…

Bakırcılık, Kalaycılık: Mahmut Usta…
  • MevlütKAYA
    • Mevlüt KAYA
    • mevlut.kaya@goreleden.com
    • 2 Haziran 2018 - 16:20:55
  • 29

Anadolu’nun her köşesinde yüzyıllarca büyük önem arz etmiş olan bakırcılık mesleğinin, Türkler arasında İran üzerinden Anadolu’ya gerçekleştirilen yoğun göçler sonrasında benimsendiği düşünülmektedir. Osmanlının son dönemlerinde büyük önem arz eden bu meslek, Müslümanlar arasında olduğu kadar, gayrimüslimler arasında da yaygındı. Plastik ve diğer malzemelerin alet ve eşya yapımında henüz yaygın olarak kullanılmadığı dönemlerde her yörede meşhur bakırcı ve kalaycılar bulunmaktaydı. Bunlardan biri de Giresun’da, Kazancılar Yokuşu olarak bilinen mahaldeydi. Fakat bu merkeze uzak yerlerde de bakırcılar ve kalaycılar olmak durumundaydı. Çünkü bir asır evvel ulaşım çok fazla zaman almaktaydı. Bu nedenle, bakırcı ve kalaycılar birkaç köyün ortak komşuları olan merkezî köylerde ve neredeyse her kasabada bir tane bulunurdu. Kasabalarda ve köylerde bulunan kalaycılar ve bakırcılar, her türlü mutfak ve tarım araç gereçlerini, benzer pek çok aletleri imal etmekte, onarmakta ve alım satımını yapmaktaydı. Modern çağda bakırcıların sayısı yok denecek dereceye düşmüştür. Çünkü bakırdan ziyade serbest piyasanın ve modanın dayattığı malzemeler ilgi görmektedir. Buna bağlı olarak talebi azalan bakırcılık mesleği artık turizme yönelik, nostaljik ürünlerin imalatına dönüşmüştür. Ancak bazı kasabalarda bu mesleği istikrarla sürdürmeye ve yaşatmaya çalışan ustalar bulunmaktadır ki onlar için bakırcılık, bir meslekten öte yaşam tarzı haline gelmiştir. Bu yazıda bir örneklem olarak, Eynesil’de bakırcılık ve kalaycılık mesleğinin son ustası olan Mahmut Aydın’la yaptığımız söyleşiyi nakledeceğiz:

“Adım Mahmut Aydın. 1945 doğumluyum. 1958’den beri, 59 yıldır bakırcılık ve kalaycılık yapıyorum. İlkokulu bitirdik bu işe başladık. Ağabeyimle çalıştık, öz ağabeyimle. Ustam oydu. Meslekten memnunum, benim için hiçbir sıkıntı yok. Çırak yok. Bulamıyoruz çırak. Bulsak yetiştireceğiz tabi, ama nerede… (Bir kabı kumla yıkarken) Şu anda kalaylanacak olan bakırı temizliyorum. Şimdi çok şeyler var. Tuzruhları var. Onlarla da yıkanıyor ama bu, bu şekilde yıkanmadan rahat olmuyor. İşin aslı bu. Piyasada yok şu anda benim yaptığım işi yapan. Çünkü bu bayağı bir güçle oluyor. Mesleğimin sağlıklı olmama katkısı büyük. Şimdi ben burada elimde olmayarak epey bir hareket yapmak zorunda kalıyorum, iş için. Bu işin amacı, iş görmek ama hareketle oluyor bu…

Zamanında her şeyin ustası vardı. Burada kullandığım aletleri ustalarından tedarik etmiştim. Ustalara veriyorduk istediğimiz aletin ölçüsünü, ustalar yapıyorlardı. Artık onu yapacak usta da kalmadı Eynesil’de. O eski malzemeleri yapabilecek usta yok. Bu mesleğin bugünkü en büyük sıkıntısı, devamının olmaması. Benim için sıkıntı yok ama vatandaş için sıkıntı var. Vatandaşa bir hizmet, benim işim. Yaptığım işten para kazanıyorum ama para kazanmak için çalışmıyorum. Şunu kazanayım, bunu kazanayım hesabında değilim. Emekliyim zaten, maaşımı alıyorum. Şimdi bunu vatandaş bana getiriyor; bu işi başka yapan da yok. Onun için kendimi vatandaşa hizmete mecbur görüyorum. Yani, başka bir şey değil…

…Ustam olan ağabeyimin Beşikdüzü’nde bir ustası vardı. Bakır ustaları burada da vardı önceden. Bir sene burada çalışmıştı ustam, ağabeyim. Bir sene de Beşikdüzü’nde köyde çalıştı. Ağabeyim usta oldu. Burada her türlü bakır kabı kalaylayabiliyoruz. Bizim asıl mesleğimiz bakırcılık. Ama bakırcı olunca, kalay işi bunun içine girer. Biz bakırın imalatçısı idik. Her nevi kap ve eşyayı bakırdan yapardık. Mutfak eşyaları da buna dâhildir. Ama daha ziyade ibrik üzerine çalışırdık. Benim asıl ince mesleğim ibriktir. Bu kaplar, kaba iştir. İbrik, ince işçilik ister. İmalat yapıyorum ama yap-sat işi bitti artık. İşçilik fazla. Otuz parça malzemem var, bu sene yine yapacağım ama zaman ayıramadım. En son bakır imalatımı geçen sene yaptım; aşağı yukarı beş parça mal. Daha zamanım olmadı, bıraktım. Otuz tane daha var; bakalım onları ne zaman yaparız…” (Mahmut Aydın ile yapılan görüşme, Eynesil, 05.05.2017).

  • Etiketler
  • Yorumla

 

 



ANKET

Yeni web sitemizi nasıl buldunuz ?

BÖLGESEL AMATÖR LİG GRUP 4
O G B M P
1 . Fatsa Belediye 26 20 5 1 65
2 . Ünye 1957 26 15 6 5 51
3 . Yeni Amasya 26 14 8 4 50
4 . Ladik Bld. 26 14 7 5 49
5 . Çarşambaspor 26 13 6 7 45
6 . Sarkışla Bld 26 12 8 6 44
7 . Atakum Bld. 26 12 7 7 43
8 . 1926 Bulancak 26 7 11 8 32
9 . Turhalspor 26 10 2 14 32
10 . Sinopspor 26 6 8 12 26
11 . GÖRELESPOR 26 6 6 14 24
12 . Sivas Demir 26 4 4 18 16
13 . Ç.Eti Gençlik 26 4 3 19 15
14 . Orduspor 26 2 5 19 -1
Üye Girişi
  • Kullanıcı Adınız
  • Şifreniz